भक्तीचा प्रवास गणपती बाप्पा मोरया

सह्याद्रीच्या कुशीतील कोकरे परिवाराची भक्ती: खेर्डी ते नांदीवसे असा भक्तीचा प्रवासमहाराष्ट्र म्हटलं की सह्याद्रीच्या उत्तुंग रांगा आणि या रांगांच्या कुशीत वसलेली सुंदर गावं डोळ्यासमोर येतात. अशाच एका निसर्गरम्य वातावरणात, चिपळूण तालुक्यातील नांदीवसे गावात सह्याद्रीच्या कुशीत वसलेली आहे एक छोटीशी, सुंदर 'धनगरवाडी'. याच धनगरवाडीत राहतो 'कोकरे परिवार'. आजूबाजूला घनदाट झाडी, खळाळणारे पाण्याचे झरे आणि कपाळावर आदळणारे ढग, अशा या भारावून टाकणाऱ्या वातावरणात कोकरे परिवाराचा गणेशोत्सव दरवर्षी एका आगळ्यावेगळ्या उत्साहात आणि भक्तीभावात साजरा होतो.या उत्सवाला खूप मोठा आणि जिव्हाळ्याचा इतिहास आहे. या परंपरेची सुरुवात केली ती तुमच्या आजोबांनी. पूर्वीच्या काळी वाहतुकीची कोणतीही साधनं नव्हती, रस्ते नव्हते. पण मनात बाप्पाविषयी अथांग भक्ती होती. गणेश चतुर्थीच्या आदल्या दिवशी आजोबा चिपळूण जवळील 'खेर्डी' येथे जात. तिथल्या 'महाडिक' यांच्याकडून बाप्पाची मूर्ती आदरपूर्वक घेतली जाई.त्यानंतर सुरू व्हायचा एक अद्भुत आणि कठीण प्रवास. डोक्यावर बाप्पाची मूर्ती घेऊन आजोबा खेर्डी ते नांदीवसे असा मैलोनमैल प्रवास पायी करत असत. सह्याद्रीचे कठीण उतार, अंगावर येणारा पावसाचा मारा आणि सोसाट्याचा वारा या कशाचीही तमा न बाळगता, मुखात फक्त "गणपती बाप्पा मोरया"चा गजर करत आजोबा चालत राहत. बाप्पाच्या आगमनाच्या आदल्या दिवशीच ही मूर्ती धनगरवाडीत सुखरूप पोहोचायची.काळ बदलला, पिढ्या बदलल्या, पण बाप्पावरची श्रद्धा आणि तीच ओढ जराही कमी झाली नाही. आजोबांनंतर ही पवित्र परंपरा तुमचे वडील 'श्री. लक्ष्मण कोकरे' यांनी तेवढ्याच निष्ठेने आणि अभिमानाने पुढे चालवली आहे. आजही लक्ष्मण कोकरे यांच्या मार्गदर्शनाखाली संपूर्ण कोकरे परिवार एकत्र येतो.गणेशोत्सवाचे ते दिवस धनगरवाडीत चैतन्य घेऊन येतात. बाप्पाची प्राणप्रतिष्ठापना झाल्यापासून ते अगदी अनंत चतुर्दशीपर्यंत संपूर्ण घर भक्ती रसात न्हाऊन निघते. संपूर्ण कोकरे परिवार एकत्र येऊन बाप्पाची मनोभावे आरती करतो. ढोल-ताशांचा गजर, सुवासिक धूप आणि घरच्यांच्या चेहऱ्यावरील आनंद यामुळे संपूर्ण वातावरण अगदी 'अनंतात' विलीन झाल्यासारखे वाटते.पिढ्यांचा हा वारसा, आजोबांचे ते कष्ट आणि वडील लक्ष्मण कोकर

Kind

Story

Place

Ratnagiri

Art

The Art of Memory (Dhāraṇā-mātṛkā) · Kala 62

Contributed by

Recorded, name withheld by the contributor

Submitted

20 September 2026

Accepted

20 September 2026