सुखकर्ता

🌺 पाच दशकांची गणपती बाप्पाची परंपरा… आठवणींचा प्रवास 🌺 रिंगणे–कोंडगाव, ता. लांजा, जि. रत्नागिरी पाच दशकं म्हणजे केवळ पन्नास वर्षांचा काळ नाही… ही आहेत असंख्य आठवणी, श्रद्धा, माणसं, नाती आणि गणपती बाप्पाच्या चरणी जोडलेली एक अखंड परंपरा. रिंगणे–कोंडगावच्या मातीत गणपती बाप्पाचे आगमन म्हणजे गावासाठी एक वेगळाच आनंदाचा क्षण. पूर्वीच्या काळात साधी सजावट, घरगुती वातावरण आणि गावातील प्रत्येक व्यक्तीचा उत्स्फूर्त सहभाग यामधून गणेशोत्सव साजरा व्हायचा. त्या काळात साधनं कमी होती, पण भक्ती मोठी होती. मोठमोठ्या सजावटी नव्हत्या, आधुनिक ध्वनिव्यवस्था नव्हती; मात्र बाप्पासाठी काहीतरी वेगळं करण्याची प्रत्येकाच्या मनात असलेली इच्छा मोठी होती. वर्षानुवर्षे पिढ्या बदलत गेल्या. ज्यांनी लहानपणी बाप्पाची आरती केली, त्यांनी पुढे आपल्या मुलांच्या हातात आरतीची थाळी दिली. ज्यांनी स्वतः सजावट केली, त्यांनी पुढच्या पिढीला ती परंपरा शिकवली. गणपती बाप्पा हा केवळ उत्सव राहिला नाही; तो गावाला एकत्र आणणारा एक धागा बनला. मुंबई, पुणे आणि इतर शहरांमध्ये कामानिमित्त गेलेले गावकरी गणपतीच्या दिवसांत पुन्हा आपल्या मातीत परततात. घराघरांत आनंद, नातेवाईकांची भेट, आरती, प्रसाद आणि गावातील आपुलकीचे वातावरण निर्माण होते. या पन्नास वर्षांच्या प्रवासात अनेक बदल झाले. सजावटीच्या पद्धती बदलल्या, तंत्रज्ञान आले, नवीन पिढी आली; पण बाप्पावरील श्रद्धा आणि गावची एकजूट मात्र कायम राहिली. आजची तरुण पिढी आधुनिक पद्धतीने गणेशोत्सव साजरा करत असली तरी या परंपरेची मुळे जुन्या पिढीच्या आठवणींमध्ये आहेत. म्हणूनच रिंगणे–कोंडगावचा गणपती म्हणजे फक्त मूर्ती नाही… तो आहे आपल्या गावाचा इतिहास, आपल्या माणसांची ओळख आणि पिढ्यान्‌पिढ्या चालत आलेल्या संस्कृतीचा वारसा. आज या परंपरेला पाच दशकं पूर्ण होत असताना एकच भावना मनात येते— “बाप्पा, अशीच तुझी कृपा आमच्या गावावर राहू दे… गावातील प्रत्येक घरात सुख, समाधान आणि एकोपा राहू दे… आणि पुढील अनेक पिढ्यांपर्यंत ही गणपतीची परंपरा अशीच अखंड सुरू राहू दे.” 🙏 गणपती बाप्पा मोरया! मंगलमूर्ती मोरया! 🙏 गेली पाच दशके आम्ही आमच्या आजोबांच्या काळापासून गणेशोत्सव साजरा करतो ही आज आमची चौथी पिढी आहे

Kind

Story

Place

रिंगणे कोंडगाव

Art

Rules of Discipline (Vainayikī vidyā) · Kala 63

Contributed by

सुबोध खामकर

Submitted

16 September 2026

Accepted

16 September 2026