गणपती बाप्पाच्या जन्माची गोष्ट

*गणपती बाप्पाच्या जन्माची संपूर्ण कहाणी - शिवपुराणानुसार* कैलास पर्वतावर एकदा माता पार्वती एकटीच होती. भगवान शंकर तपस्येला गेले होते. *१. उटण्यापासून पुत्र जन्म:* स्नानाला जाण्यापूर्वी पार्वती मातेने आपल्या अंगावरील हळदी-चंदनाच्या उटण्यापासून एक अतिशय गोंडस बाळ तयार केले. तिने त्यात प्राण फुंकले आणि सांगितले, "पुत्रा, मी स्नान करते आहे. कोणीही आत येऊ नये म्हणून तू दारावर पहारा दे." ते बाळ म्हणजेच आपला लाडका *गणेश*. *२. शंकर आणि गणेशाचे युद्ध:* काही वेळाने भगवान शंकर आले आणि आत जाऊ लागले. गणेशाने त्यांना अडवले - "माता आत आहे, आज्ञा नाही!" शंकर म्हणाले - "तू कोण मला अडवणारा? मी या कैलासाचा स्वामी आहे!" पण गणेश आपल्या आईच्या आज्ञेवर ठाम राहिला. त्याने नंदी, भृंगी आणि सर्व शिवगणांना हरवले. शेवटी संतापलेल्या शंकराने त्रिशुळाने गणेशाचे मस्तक कापले. *३. पार्वतीचा रौद्र रूप आणि वरदान:* पार्वती माता बाहेर आली आणि पुत्राला रक्तात पडलेले पाहून तिने सृष्टी नष्ट करण्याचे ठरवले. सर्व देव घाबरले आणि शंकराला विनंती करू लागले. तेव्हा ब्रह्मदेवाने युक्ती सांगितली. शंकराने गणांना सांगितले - "उत्तर दिशेला जा, जो पहिला जीव दिसेल त्याचे मस्तक घेऊन या." गणांना एका हत्तीणीचे बाळ दिसले, जे उत्तरेकडे तोंड करून झोपले होते. त्याचे मस्तक आणले गेले. भगवान शंकराने ते मस्तक गणेशाच्या धडावर जोडले आणि मंत्रांनी त्याला जीवदान दिले. *४. गणपती झाला प्रथम पूज्य:* सर्व देवांनी जलाभिषेक केला. शंकर प्रसन्न होऊन म्हणाले - > "आजपासून तू माझा ज्येष्ठ पुत्र, गणांचा अधिपती - *गणपती* होशील. कोणतेही पूजा, लग्न, शुभ कार्य सुरू करताना सर्वात आधी तुझीच पूजा होईल. तुला जो कोणी आधी नमस्कार करेल त्याचे सर्व विघ्न दूर होतील." म्हणूनच गणपतीला *वक्रतुंड, एकदंत, विघ्नहर्ता आणि मंगलमूर्ती* असे म्हणतात. *या कथेचा अर्थ:* मातीचा गणपती म्हणजे - अहंकार नसलेले, शुद्ध शरीर. आणि हत्तीचे मोठे मस्तक म्हणजे - मोठे ज्ञान, मोठे कान म्हणजे - जास्त ऐकावे, कमी बोलावे. *गणपती बाप्पा मोरया!*

Kind

Story

Place

Maharashtra

Art

Staging Plays and Tales (Nāṭikākhyāyikā-darśana) · Kala 9

Contributed by

Recorded, name withheld by the contributor

Submitted

15 September 2026

Accepted

15 September 2026